ۋاڭ جىگاۋ

 

2009-يىل27-ئاۋغۇسىت جىياڭسۇ ئۈلكىسنىڭ توڭشەن ناھيەلىك خەلىق سوت مەھكىمسى بىر قىتىملىق قارا جەميەت تۇسنڭ ئالغان جىنايەتچىلەر شايكىسى دىلوسى ئۈستىدىن سوت ئىچىپ ھوكۈم ئىلان قىلدى. بۇ شايكىنىڭ كاتۋىشى شاۋ xx قاتارلىق 16 جاۋاپكارغا ئايرىم- ئايرىم مۇدەتلىك 20 يىللىقتىن مۇدەتلىك ئالتە يىللىققىچە قاماق جازاسى بىرىلدى. 

 

 

سوتتا جاۋاپكار شاۋ xx قارا كوز ئەينەك تاقۋالغان ئىدى. ئۇ ئالى مەكتەپ مەكتەپ ئوقغۇچىسىغىلا ئوخشىغاچقا ،ئۇنىڭ كىشنى يىرگەندۇردىغان قارا جەميەت تۈسنى ئالغان جىنايەتچى شايكىسنىڭ كاتۋىشى ئىكەنلىكىگە ھىچكىمنىڭئىشەنگۈسى كەلمەيتى.

 

سوت مەھكىمسىدىن ئىگىلىشمچە، شاۋ xx شەندۇڭدىكى مەلۇم ئۇنۋىرسىتىتتا ئوقغان ئىكەن 1997-يىلى ئوقۇش پۇتتۇرۈپ، جىياۋاڭ رايۇندىكى بىردوختۇر خانغا خىزمەتكەتەخسىم قىلىنغان.ئۇنداقتا،ئىستىقباللىق بىرياش،يەنەكىلىپ كىشلەرنى داۋالاپ ساقايتىشتىن ئىبارەتمۇقەددەس ۋەزىپىنى ئۈستىگە ئالغان 

 

دوختۇر نىمە ئۈچۈن بۇنداق خاتا يولغا ماڭدو؟

 

-ئالې مەكتەپتە ئوقۇۋاتقاندا،مىنىڭ ئارزۇيۇم سەۋيەلىك، ھەممە ئادەم ھەۋەس قىلدىغان داڭلىق دوختۇر بولۇش ئىدى ،- دېدى شاۋxx ،-لىكىن خىزمەتكە چىقىپ ئۇزۇن ئۆتمەي،بۇخىزمەت ماڭا ناھايتى ئەرزىمەس، ئەھمىيەتسىز خىزمەتتەك بىلىندى،شۇنىڭ بىلەن خىزمەتتىن ئستىپابىرىپ،قاراجەميەتكەقىتلدىم 

 

بۇجەرياندا مەن لۈكچەكلەربىلەن ئارلاشتىم،ئۇلارنىڭ<< ھۈنۈر>> نى ئۈگەندىم .بىرمەزگىل ئۇلارغا ئەگشىپ يۈرۈپ ،ئانچە-مۇنچە پۇل تىپىپ،يەپ ئىچىپ ئويناپ يۈردۇم بىراق بۇنداق قىلغاندا<<خوجايىن>>لارنىڭ باشقۇرشىغا بوي سۇندىغان ،باشقىلارنىڭ گىپنى ئاڭلايدىغان،دىپنى چالدىغان گەپ ئىكەن ، شۇنىڭ بىلەن ئۇلاردىن ئايرىلىپ چىقىپ،ئوز ئالدىمغا <<ئىگلىك تىكلەش>> قارارىغا كەلدىم.                                                                                           

 

شۇنداق قىلىپ شاۋ xx تۇيۇق يولغا كىرىپ كەتتى.ئۇ يۈجۇ شەھرىدە چايخانا ئاچتى، جىياۋاڭ رايۇندائۆي سايمانلىرى زاۋۇتى قۇردى،بۇ ئورۇنلارغا جەميەتتە  لاغايلاپ يۈرگەن بىكار تەلەت،تۈرمىدىن چىققىلى ئۇزۇن بولمىغان كىشلەرنى يىغۋالدى.بەزى قىچىپ يۈرگەن جىنايەتچىلەرنى يوشورۇپ قويۇپ ،ئۇلارنىڭ <<پاناھى>>غا ئايلاندى،شۇنىڭ بىلەن كوچىدا كىردىغان جاي تاپالمايقالغان بەزى نان قىپلار ئۇنىڭ جانجىگەر دوستىلىرى ئايلانغانغاندى.

شاۋxx قۇرغان چايخانا،زاۋۇتلار ئەمىلىيەتتە شەكىلگە قۇرۇلغان بولۇپ،ئۇنىڭ ئادملىرى ئادەتتە زورلۇق قىلىش،قەرز سۈيلەش ۋاستىسى ئارقىلىق باشقىلارنىڭ پۇلنى ئىلىپ بىرىپ ئوتتۇردىن كۆپ پايدىغا ئىرشىش،قانۇنسىز قوغداش ئۇسۇللىرى بىلەن پۇل تاپتى، سوتنىڭ تەكشۈرۇپ ئنىقلىشچە،2003-يىلى جىياۋاڭ رايۇندىكى بىر كەنىتتە تۇرۇشلۇق لىxx بىر سىمنۇت زاۋۇتىغاكىتۋىتىپ كەنىتتىكلەر بىلەن قىزىرشىپ قالغان.ئۇ بۇئىشنى شاۋxx كە ئىيتىپ،ئۇنى ياردەملىشىپ ھىلقى كەنىتتىكى ئۆزى بىلەن تۇتۇشقانلارنىڭ ئەدىپىنى بىرىپ قويۇشقاتەكلىپ قىلغان ،شاۋxx دەرھال شايكىسدىكى لۇكچەكلەرنى باشلاپ،توت ئاپۇمۇبىل بىلەن بىرىپ،بىرمۇنچە كىشنى ئۇرۇپ يارلاندۇرغان ،بۇنىڭ ئۈچۈن لxxئۇنىڭغا نۇرغۇن پۇل بىرىپ رەخمەت ئىيتقان. 2003-يىل يا زدا يۈجۇلۇق لىxx شۇ جايدىكى جاڭxxنىڭ ئۆزىگە ئوخشاش ئىش بىلەن شۇغۇللىنىپ،پۇلتىپىشقا پۇتلىكاشاڭ بولۋاتقانلىقىنى شاۋxxۈكە ئىيتىدۇ،شاۋxx دەرھال60-70 ئادەمنى باشلاپ بىرىپ ،جاڭxxنى ئۇرۇپ يارلاندۇرۇپ ،لىxxكەئوخشاش تىجارەت قىلىپ پۇل تىپىشقا يول قويمايدۇ.

لىxxئۇنىڭغا رەخمەت ئيتىش يۈزسىدىن 6000يۈەن بىرىدۇ .2006-يىلى-يىل ئاپرىلدا ۋاڭ xxبىلەن ۋىنxx قەرز ماجراسى تۈپەيلىدىن ئۇرشۇپ قالدۇ،ۋاڭxx شاۋxx نى ياللاپ ،ۋىنxx نىڭ ئەدىپىنى بەرمەكچى بولدۇ، شاۋ xx چوماقچىلىرنى باشلاپ بىرىپ ۋىنxx نى قاتتىق ئۇرۇپ ئىغىر يارلاندۇردۇ.بۇنىڭ ئۈچۈن ۋاڭxx شاۋxx كە 10 مىڭ يۇەن  بىرىدۇ. 2007-يىلى ئىيۇندا يۈجۇ شەھرى چۈنشەن رايۇندىكى چىن xxسۇجۇ شەھرىدىكى بىركۆمۈر كاننى ئوڭۇشلۇق قولغا كىرگۈزۈش ئۈچۈن شاۋxx تىن ياردەم تەلەپ قىلدۇ،شاۋ 50-60 ئادەمنى باشلاپ،جىدەل چىقىرىدۇ

.ئۇلارنىڭ<<تىرشىشى>>نەتىجىسدە.كۆمۇركان چىنxxكە تەۋە بولىدۇ 2008يىل ئاپرىلدا بۇ كومۈركاندا ھادىسە يۈز بىرىپ، بىر ئادەم ئۆلدۇ،ئۆلگۈچىنىڭ ئا ئىلە تاۋا بىئا تلىرى كاندىن تۆلەم تەلەپ قىلدۇ،چىنxx دەرھال شاۋxx تىن ياردەم سورايدۇ،شاۋxx ئۆلگۈچنىڭ ئائىلە تاۋابىئاتلىرىغا تەھدىت سىلىپ،ئۇلارنى داۋادىن ۋاز كىچىشكە قىستايدۇ،شۇنىڭ بىلەن چىنxx شاۋxx كە 49مىڭ يۈەن بىردۇ.

سوتنىڭ ھۆكمى:      
                                                                                                                                                                                                            بۇدىلو غا مەسئۇل سوتچى مۇندا ق دىدى:بۇدىلودىكى جاۋاپكارلارنىڭ قىلمىشى باشقا قارا جەميەت تۈسنى ئالغان گۇرۇھلار ياكى جىنايەتچىلەر شايكىسنىڭ كىگە ئوخشىشىپ كىتدۇ،بىراق باشقىلاردىن ئاساسلىق پەرقى، بۇ جىنايەتچىلەر شايكىسنىڭ ھەرىكەت ۋاختى بىر قەدەر ئۇزۇن، يەنى 2000 -يىلدىن2008-يىلىغىچە .بۇ قارا جەميەتنىڭ كۈچى ئۈچ ئۆلكىگە كىڭەيگەن.    
                 
 سوتنىڭ ماتىريالدا كۆرسىتىلشىچە، بۇ جىنايەتچىلەر گورۇھىنىڭ توپلىشىپ ئۇرۇش دىلوسىلا11 قىتىمغا،ئۇرشۇپ قان تۆكۈش دىلوسى 13قىتىمغا يەتكەن. ئاخىردا سوت بۇ جىنايەتچىلەر شايكىسنىڭ ئاساسلىق كاتۋاشلىردىن شاۋxx ، چاڭ xx ،  لۇxx ، كەئايرىم -ئايرىم ھالدا 19يىللىق،مۇددەتلىك20يىللىق ۋە مۇددەتلىك 18يىللق قاماق جازاسى بەردى. ليۇ xx ، جۇ xx، جاۋ  xx  قاتارلىق جىنايەتچىلەرگە مۇدەتلىك ئالتە ئايلىقتىن مۇددەتلىك ئون يىللىققىچە قاماق